TuThuong.comTự Thưởng
Đồ dùng bền đáng đầu tư

Nồi chảo dùng lâu năm: chọn inox nhiều lớp, gang hay chống dính theo cách bạn nấu

Tự thưởng nồi chảo bền theo kiểu nấu của nhà mình: hiểu inox nhiều lớp, gang, chống dính, xem đáy, tay cầm, nắp, và vì sao mua lẻ ba món tốt hơn cả bộ mười món.

retired man searing vegetables in a heavy cast iron pan on a gas stove in a small home kitchen, steam rising, three-quarter view from behind

Nồi chảo bền nhất là loại hợp với cách bạn nấu: inox nhiều lớp liền thân cho nồi luộc, nấu canh và chảo xào chịu lửa lớn; gang cho món áp chảo, kho lâu; chống dính chỉ cho món trứng, cá dễ vỡ, và chấp nhận đó là món phải thay sau vài năm. Mua lẻ từng món theo việc thường làm hầu như luôn tốt hơn mua một bộ nhiều món giống nhau.

Bác Sơn, về hưu ở Thanh Hoá, giờ là người nấu chính trong nhà và nấu khá kỹ. Bộ nồi bác đang dùng là quà tân gia hơn mười năm trước, đáy đã cong, tay cầm lỏng, hai chiếc chảo chống dính tróc lớp phủ. Con cái gửi bác một khoản, bác tự thêm phần để dành vài tháng, để thay một lần cho đáng. Phần dưới là cách bác chọn.

Ba nhóm chất liệu và việc mỗi nhóm làm tốt nhất

Không có chất liệu nào tốt cho mọi món. Bảng này giúp chia việc trong bếp cho đúng nồi.

Chất liệuLàm tốtLàm kémTuổi thọ khi dùng đúng
Inox nhiều lớp liền thânLuộc, nấu canh, xào lửa lớn, làm nước sốtChiên trứng, áp cá không thêm dầuRất lâu, hầu như không hỏng
Gang trần đã ủ dầuÁp chảo, nướng, kho, chiên giònMón chua nấu lâu, ngâm nướcRất lâu, hỏng lớp dầu thì ủ lại
Gang tráng menHầm, kho, nấu chậm, nấu món chuaĐun khô lửa lớn, va đậpLâu nếu không làm mẻ men
Nhôm phủ chống dínhTrứng, cá, bánh tráng mỏng, món ít dầuLửa lớn, xẻng kim loại, đun khôVài năm tuỳ cách dùng; lớp phủ là đồ hao mòn

Bác Sơn nấu canh gần như mỗi bữa, xào rau, kho cá và thỉnh thoảng rán trứng cho cháu. Từ đó danh sách của bác rõ ra: một nồi inox nhiều lớp cỡ vừa cho canh, một chảo inox sâu lòng để xào, một chảo gang cho kho và áp chảo, và một chảo chống dính nhỏ loại vừa phải cho trứng.

Bốn món, mỗi món làm đúng việc của nó, thay cho bộ mười món trong đó một nửa chưa bao giờ được dùng. Tổng tiền không cao hơn một bộ tầm trung, nhưng từng món đều tốt hơn hẳn.

Soi đáy nồi: phần quyết định nấu ngon và bền

Liền thân hay đáy ghép. Inox liền thân nhiều lớp có lõi dẫn nhiệt chạy suốt từ đáy lên thành nồi, nóng đều, ít cháy vành. Đáy ghép là một đĩa kim loại dày gắn dưới đáy, rẻ hơn, nấu canh vẫn tốt nhưng thành nồi nóng kém hơn khi xào.

Đáy phẳng, dày. Đặt nồi lên mặt bàn phẳng, ấn vào mép: không được bập bênh. Đáy mỏng dễ cong sau vài lần đun lửa lớn rồi đổ nước lạnh vào, và nồi cong trên bếp từ hay bếp hồng ngoại sẽ nóng không đều.

Dùng được bếp từ. Mang theo một cục nam châm tủ lạnh: hút chắc vào đáy là dùng được bếp từ. Dù nhà đang dùng bếp ga, chọn đáy nhiễm từ vẫn đáng, vì khi đổi bếp bạn không phải thay nồi.

Kích thước đáy so với vùng nấu. Đáy nồi nhỏ hơn vùng lửa quá nhiều thì lửa liếm lên tay cầm và thành nồi, phí nhiệt và làm tay cầm mau hỏng. Đo vùng nấu của bếp trước khi chọn cỡ.

Mặt trong. Mặt trong nồi inox nhẵn, không có vết rỗ hay đường hàn sần. Mặt gang trần nên đều màu, không có chỗ gỉ đỏ.

Độ dày thành nồi. Gõ nhẹ đốt ngón tay vào thành nồi: tiếng đục, chắc là thành dày; tiếng vang mỏng như gõ vào hộp sắt là thành mỏng, dễ móp khi va chạm và nóng không đều. Nhấc thử cũng cho biết nhiều điều, vì nồi nhiều lớp tốt bao giờ cũng nặng tay hơn nồi một lớp cùng cỡ.

Tay cầm, nắp và những chi tiết hỏng trước

Ít khi một chiếc nồi hỏng ở thân. Thứ hỏng trước là tay cầm, núm nắp và gioăng. Vì vậy khi chọn, hãy nhìn những chi tiết nhỏ kỹ hơn phần thân sáng bóng.

Tay cầm tán đinh xuyên qua thân nồi là kiểu chắc chắn nhất; nhược điểm là đầu đinh bên trong lòng nồi đọng chút cặn, cần chải sạch. Tay cầm hàn trơn bên trong dễ rửa nhưng mối hàn kém có thể nứt. Tay cầm bắt vít thì khi lỏng siết lại được, đó là ưu điểm, miễn là vít inox và có sẵn tua vít vừa trong nhà. Tay cầm nhựa chịu nhiệt tiện nhưng không cho vào lò nướng và có thể chảy nếu lửa liếm lên.

Nắp kính giúp nhìn được món bên trong, nhưng kính rơi là vỡ, và viền kim loại quanh kính dễ đọng nước bẩn. Nắp inox bền hơn. Dù chọn loại nào, nắp nên vừa khít, có lỗ thoát hơi, núm nắp bắt vít thay được.

Bác Sơn có một mẹo khi thử: cầm nồi bằng một tay như lúc nhấc nồi canh đầy, xem tay cầm có cấn vào lòng tay không, có đủ dài để tay không sát thành nồi nóng không. Nồi đẹp mà nhấc lên đau tay thì sớm muộn cũng bị cất vào tủ.

Thêm một chi tiết hay bị bỏ qua là miệng nồi có gờ rót. Nồi có mép cong ra ngoài rót nước canh, nước luộc gọn, không chảy ròng xuống thân.

Ủ dầu chảo gang lần đầu và giữ lớp dầu

Chảo gang trần mới mua thường đã có lớp dầu nhà sản xuất, nhưng ủ dầu thêm vài lần ở nhà sẽ giúp chảo chống dính tự nhiên tốt hơn. Đây là việc làm một lần, mất khoảng một giờ.

  1. Rửa chảo bằng nước ấm, lau thật khô rồi đặt lên bếp lửa nhỏ vài phút cho hơi nước bay hết.
  2. Thoa một lớp dầu ăn chịu nhiệt thật mỏng lên toàn bộ chảo, cả mặt ngoài và tay cầm, rồi dùng khăn giấy lau gần hết như thể muốn lau sạch dầu.
  3. Đun lửa vừa cho tới khi chảo bốc khói nhẹ, giữ thêm vài phút rồi tắt bếp để nguội. Mở cửa sổ, bật quạt hút.
  4. Lặp lại hai ba lần. Mặt chảo sẽ chuyển dần sang màu sẫm, bóng mờ.
  5. Những lần nấu đầu, ưu tiên món nhiều dầu như rán, áp chảo. Tránh nấu món chua hay ninh lâu cho tới khi lớp dầu đã dày.
  6. Sau mỗi lần nấu, rửa bằng nước nóng và bàn chải, ít xà phòng, lau khô, đặt lên bếp cho ráo, thoa một lớp dầu mỏng.

Chảo gang có gỉ đỏ không phải là hỏng. Chà sạch chỗ gỉ bằng miếng cọ, rửa, lau khô và ủ dầu lại là dùng tiếp. Đó là lý do một chiếc chảo gang có thể dùng qua nhiều thế hệ.

Chảo chống dính: dùng sao cho lớp phủ sống lâu nhất

Lớp chống dính nào cũng mòn theo thời gian. Bạn không làm nó bất tử được, nhưng có thể kéo dài tuổi thọ đáng kể bằng vài thói quen.

Thói quenLàmTránh
Nhiệt độLửa nhỏ đến vừaLửa lớn, đun chảo không có gì bên trong
Dụng cụXẻng gỗ, siliconXẻng kim loại, dĩa, dao cắt thẳng trong chảo
RửaĐể nguội rồi rửa bằng miếng mềmDội nước lạnh khi chảo đang nóng, miếng cọ thép
CấtLót khăn giữa các chảo khi xếp chồngChồng trực tiếp lên nhau
Món nấuTrứng, cá, đồ dễ dínhRang, xào lửa lớn, áp chảo cháy cạnh

Khi lớp phủ đã bong tróc, trầy sâu hoặc thức ăn bắt đầu dính dù đã dùng đúng cách, hãy thay chảo. Đừng cố dùng tiếp chảo tróc lớp phủ. Vì đây là món hao mòn, bác Sơn chọn loại vừa phải và để dành phần lớn ngân sách cho nồi inox và chảo gang, hai món sẽ ở lại trong bếp nhiều năm.

Chọn cỡ nồi chảo theo số người ăn

Nồi quá to tốn nhiên liệu, lâu sôi và dễ cháy đáy khi nấu ít; nồi quá nhỏ thì trào, xào không tơi. Bảng dưới là cỡ tham khảo cho bữa cơm gia đình kiểu Việt, đường kính tính theo miệng nồi.

Số người ăn thường ngàyNồi canhChảo xàoChảo gang hoặc chảo rán
1–2 ngườiKhoảng 16–18 phânKhoảng 24 phânKhoảng 20 phân
3–4 ngườiKhoảng 20–22 phânKhoảng 26–28 phânKhoảng 24–26 phân
5–6 ngườiKhoảng 24 phânKhoảng 28–30 phân, lòng sâuKhoảng 26–28 phân
Hay nấu cỗ, giỗ, tiếp kháchThêm một nồi lớn loại thườngMượn hoặc dùng chảo lớn loại thườngKhông cần cỡ lớn hơn

Bác Sơn nấu cho bốn người, cuối tuần thêm hai cháu. Bác chọn nồi canh hai mươi hai phân và chảo xào hai mươi tám phân lòng sâu, đủ cho cả ngày cuối tuần. Nồi lớn để nấu cỗ mỗi năm vài lần bác giữ lại chiếc cũ, vì nồi dùng hiếm thì loại thường là đủ.

Một lưu ý về sức nặng: nồi inox nhiều lớp và chảo gang cỡ lớn khá nặng khi có thức ăn bên trong. Người lớn tuổi nên nhấc thử bằng một tay ngay tại chỗ, nếu thấy chật vật thì xuống một cỡ hoặc chọn loại có thêm quai phụ.

Không cần mua gì khi thay nồi chảo

Ở quầy đồ bếp, phần lớn khoản chênh nằm ở những thứ người nấu thật ít khi cần.

  • Bộ mười món cùng kiểu: ba bốn món dùng thường xuyên, phần còn lại chiếm chỗ trong tủ.
  • Nồi màu sắc phủ sơn ngoài: lớp sơn ngoài dễ bạc và cháy xém sau vài tháng đun ga.
  • Lớp phủ chống dính được quảng cáo bằng tên khoáng chất lạ: vẫn là lớp phủ, vẫn mòn.
  • Nồi quá to cho số người ăn: nấu ít trong nồi to tốn ga điện và dễ cháy đáy.
  • Nồi đa năng có quá nhiều phụ kiện: xửng, khay, giá kèm theo thường chỉ dùng vài lần.

Trước mỗi món, hãy hình dung nó sẽ nằm trên bếp mỗi tuần hay nằm trong tủ. Nếu bạn không kể ra được ít nhất hai món ăn quen thuộc sẽ nấu bằng nó, đó không phải món nên mua lúc này.

Trước khi bỏ bộ nồi cũ, xem lại món nào vẫn còn tốt. Nồi luộc đáy chưa cong vẫn dùng được làm nồi phụ, chảo chống dính tróc thì bỏ hẳn. Giữ lại những món còn tốt giúp quỹ tự thưởng đi xa hơn.

Câu hỏi thường gặp

Nồi inox ba lớp khác nồi inox đáy ghép thế nào?

Nồi ba lớp liền thân có lõi dẫn nhiệt chạy cả đáy lẫn thành nồi nên nóng đều, ít cháy vành khi xào. Nồi đáy ghép chỉ có đĩa dẫn nhiệt ở đáy, rẻ hơn, nấu canh, luộc vẫn tốt nhưng thành nồi nóng kém.

Chảo chống dính dùng được bao lâu thì nên thay?

Tuỳ cách dùng, thường vài năm. Khi lớp phủ bong tróc, trầy sâu hoặc thức ăn bắt đầu dính dù đã dùng lửa vừa và xẻng gỗ, đó là lúc thay. Không nên tiếp tục dùng chảo đã tróc lớp phủ.

Làm sao biết nồi có dùng được bếp từ?

Đặt một cục nam châm vào đáy nồi: hút chắc là đáy nhiễm từ, dùng được bếp từ. Hút yếu hoặc không hút thì không dùng được hoặc nóng rất kém trên bếp từ.

Chảo gang có nặng và khó chăm quá với người lớn tuổi không?

Chảo gang khá nặng nên người lớn tuổi nên chọn cỡ nhỏ hoặc vừa, có thêm quai phụ đối diện tay cầm để nhấc bằng hai tay. Việc chăm chỉ là rửa, lau khô và thoa dầu mỏng sau mỗi lần nấu.

Nên mua lẻ hay mua cả bộ nồi chảo?

Phần lớn gia đình chỉ dùng thường xuyên ba bốn món. Mua lẻ từng món theo việc mình nấu nhiều nhất giúp mỗi món tốt hơn, và tổng tiền thường không cao hơn một bộ tầm trung nhiều món.

Nồi inox bị ố cầu vồng hoặc cháy đáy có hỏng không?

Không hỏng. Vệt ố cầu vồng do nhiệt và khoáng trong nước, lau bằng giấm pha loãng sẽ mờ đi. Cháy đáy thì ngâm nước ấm với chút baking soda rồi chà nhẹ, tránh miếng cọ thép làm xước sâu.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138